Εισαγωγή στο βιβλίο της
ΕΞΟΔΟΥ

Το βιβλίο της Εξόδου είναι το δεύτερο βιβλίο της Βίβλου και της Tanakh. Στα Εβραϊκά ονομάζεται שמות, (σ'μοτ), "ονόματα", ενώ το αγγλικό όνομα προέρχεται από το ελληνικό· Exodus.

Η παράδοση θέλει το βιβλίο, όπως και ολόκληρη την Πεντάτευχο, να την έχει γράψει ο Μωυσής κατά τη 2η χιλιετία π.Κ.Χ., αλλά πλέον οι ειδικοί συμφωνούν πως το βιβλίο πιθανότατα γράφτηκε κατά τη Βαβυλώνια Αιχμαλωσία του 6ου αι. π.Κ.Χ. και οριστικοποιήθηκε κατά τον 5ο. Θεωρείται δε ίσως το σημαντικότερο βιβλίο της Βίβλου, αφού σε αυτό αποκρυσταλλώνεται ουσιαστικά η εβραϊκή εθνική συνείδηση, καθώς και τα προβλήματα που ταλανίζουν και σήμερα την ευρύτερη περιοχή της Παλαιστίνης.

Παρόλο που η ιστορικότητα της Εξόδου έχει απορριφθεί εδώ και πολλά χρόνια, δεδομένου ότι ούτε τα νούμερα που παρέχονται για το πλήθος των Ισραηλιτών είναι λογικά, ούτε έχει βρεθεί το παραμικρό αρχαιολογικό εύρημα που να τοποθετεί τέτοιο πλήθος Ισραηλιτών στην Αίγυπτο. Επιπλέον η Χαναάν ανήκε στην Αίγυπτο την περίοδο της Εξόδου, ενώ επιπλέον το βιβλίο περιέχει και αρκετούς γεωγραφικούς αναχρονισμούς που προδίδουν την περίοδο συγγραφής του. Ασχέτως, όλα αυτά δεν εμποδίζουν επικές διαμάχες σχετικά με την ιστορικότητα του βιβλίου μεταξύ ιστορικών και φονταμενταλιστών χριστιανών, που θεωρούν την ακρίβεια της Βίβλου εκ των ων ουκ άνευ.

Θεματικά το βιβλίο χωρίζεται σε δύο μεγάλα μέρη· πριν την Έξοδο από την Αίγυπτο (κεφ. 1-11) και μετά την Έξοδο (κεφ. 12-40). Διαρθρώνεται δε ως εξής:

1 - 4 Το Ισραήλ και ο Μωυσής μέχρι την κλήση του
5 - 11 Ο Μωυσής στον Φαραώ και οι Δέκα Πληγές
12 Το πρώτο Πάσχα
13 - 14 Η διάβαση της Ερυθράς Θάλασσας
15 - 18 Η περιπλάνηση των Ισραηλιτών στην έρημο
19 - 24 Οι Δέκα Εντολές, λοιπές προσταγές και η επικύρωση της Διαθήκης
32 - 34 Ο χρυσός μόσχος και οι νέες πλάκες των Εντολών
35 - 40 Η κατασκευή της Κιβωτού της Διαθήκης και του Θυσιαστηρίου

Η Έξοδος έχει μεταφερθεί πολλές φορές στην μεγάλη οθόνη. Σημαντικότερη θεωρείται η ταινία "Οι Δέκα Εντολές" (1956) με τον Charlton Heston και τον Yule Brynner, που παίζει τακτικότατα την περίοδο του Πάσχα στην ελληνική τηλεόραση και είναι πλέον κλασσική, ενώ ιδιαίτερη ήταν και η απόπειρα μεταφοράς της ιστορίας με κινούμενα σχέδια στην ταινία "Ο Πρίγκηπας της Αιγύπτου" (1998).

Τελευταία ενημέρωση: 6 Ιουνίου 2014